TRAI THỜI TRUNG HIẾU LÀM ĐẦU

  -  

Nguyễn Đình Chiểu có viết: Trai thời trung hiếu làm cho đầu Gái thời tiết hạnh làm cho câu trau mình. Hãy giải say đắm câu thơ ấy.

Bạn đang xem: Trai thời trung hiếu làm đầu

Hướng dẫn


Theo quan liêu niệm của thôn hội xưa, cánh mày râu thì phải lấy chữ trung có tác dụng đầu, nữ nhi thì phải quyết giữ tiết hạnh. Đó như một truyền thống quý báu của dân tộc mà ngàn đời cha ông đã truyền lại cho con cháu. Mở đầu tác phẩm nổi tiếng Lục Vân Tiên, Nguyễn Đình Chiểu đã viết nhị câu thơ, nó như một tựa đề để người đọc có thể tưởng tượng được ý nghĩa cơ mà nhà thơ muốn gửi gắm qua tác phẩm:


Có thể bạn sẽ thích:

“ Trai thời trung hiếu có tác dụng đầu

Gái thời tiết hạnh có tác dụng câu trau mình”

Sinh ra với lớn lên tại một gia đình quan tiền lại nhỏ ở đất Gia Định, Nguyễn Đình Chiểu trưởng thành vào giữa thế kỉ XIX, thời gian triều đình phong kiến nhà Nguyễn đang suy vong cùng thực dân Pháp bước đầu xâm lược Việt Nam. Năm 1845, Nguyễn Đình Chiểu đỗ tú tài. Năm 1848, cụ ra thi ở ghê đô Huế thì được tin mẹ mất, trở về quê chịu tang với bị mù lòa. Đời gặp nhiều bất hạnh, cụ vừa có tác dụng việc thiện vừa dồn ước mơ cao đẹp của bản thân vào thơvăn. Lục Vân Tiên xuất hiện vào thời kì này đã thể hiện rõ quan tiền niệm có tác dụng người của cụ qua hình ảnh Lục Vân Tiên cùng Kiều Nguyệt Nga.

Nhà thơ đã tất cả màn giới thiệu ấn tượng về hình ảnh phái mạnh trai họ Lục khiến người đọc tất cả cảm tình với nhân vật tức thì chỉ qua vài câu thơ ngắn:

"Có người ở quận Đông Thành

Tu nhân tích đức sớm sinh nhỏ hiền

Đặt thương hiệu là Lục Vân Tiên

Tuổi vừa nhị tám nghề chuyên học hành

Theo thầy nấu sử sôi kinh

Tháng ngày bao quản sảnh Trình lao đao

Văn đà khởi phụng đằng giao

Võ thêm ba lược sáu thao ai bì."

Như lời giới thiệu của đơn vị thơ, cả phụ vương mẹ lẫn Lục Vân Tiên đều tốt. Phụ thân mẹ thì tu nhân tích đức còn Lục Vân Tiên thì hiền theo thầy nấu sử sôi gớm – văn võ cực nhọc ai so bì kịp. Ắt hẳn trong thời gian theo thầy nấu sử sôi khiếp tháng ngày bao quản sân Tình lao đao ấy, chàng trai học Lục đã học được Trình Hiệu, Trình Di (hai đại nho đời Tống) những bài học có tác dụng trai của đức Khổng Tử! có tác dụng trai phải văn võ song toàn để xứng đáng với phong vị đại nhân quân tử. Văn trong con người Lục Vân Tiên không chỉ là chữ nghĩa thông suốt mà còn là đạo làm cho người. Lục Vân Tiên trong những tháng năm ở cửa Khổng, sảnh Trình chắc đã tinh tường nghĩa lí của Tam cương, Ngũ thường: đạo vua tôi, thầy trò, phụ vương con, thuộc với nhân, nghĩa, lế, trí, tín để trở thành chàng trai gương mẫu. Thế thì tại sao chỉ bao gồm trung hiếu, chỉ tất cả vua thân phụ mẹ vào câu thơ đầu? cùng phải hiểu như thế nào mang đến đúng với quan lại niệm của Nguyễn Đình Chiểu lúc đặt bút viết nhị từ ấy?

Khi miêu tả tỉ mỉ về nhân bí quyết cũng như bé người Lục Vân Tiên, Nguyễn Đình Chiểu luôn luôn nhớ vị trí quan trọng của người thầy vào đời sống xã hội, trong sự nghiệp của Lục Vân Tiên, bởi trong truyện, trước khi quyết định đi thi, Lục Vân Tiên đã băn khoăn, trăn trở nhiều. Từ câu nhị mươi lăm đến câu tám mươi bốn trong truyện là hình ảnh người thầy, người Lục Vân Tiên nhớ bên trên đường đi thi, trước hết cũng là ngùi ngùi lại nhớ nơi học đường. Như vậy, với đấng mày râu trai họ Lục có lẽ thầy là người cha thứ hai đề nghị đã biến Tam cương của nho giáo thành Nhị cương trung hiếu chăng? Nhưng trung hiếu theo quan tiền niệm của Nguyễn Đình Chiểu cũng như Lục Vân Tiên là gì? Trung quân phải chăng là tuyệt đối trung thành với chủ với vua hay chỉ trung thành với quyền lực của chế độ quân vương dưới thời phong kiến? Cũng may, Sở Vương vào Lục Vân Tiên là một vị minh quân ko tham quyền cố vị đề nghị Lục Vân Tiên trung thành. Bởi vai trung phong nguyện lập thân trước lo báo hổ, sau là hiển vang nghĩa là Lục Vân Tiên luôn nghĩ đến việc có tác dụng tôi trung để báo hiếu thầy, cha mẹ. Tôi trung ở đây không giới hạn ở khoảng thời gian đã có tác dụng quan lớn vào triều. Tức thì từ lúc còn là anh khóa, đàn ông trai họ Lục đang thực hiện chặng đầu của con đường ấy. Mặc dù chưa là quan, nhưng khi thấy dân khổ vị bọn cướp Phong Lai cánh mày râu cũng ra tay cứu giúp. Bị mù rồi cũng được cứu sáng, sau khoản thời gian về thăm gia đình, đại trượng phu cũng lại đi thi. Quyết tâm được tiến cử theo nhỏ đường khoa bảng, chẳng phải Lục Vân Tiên muốn biểu hiện tư tưởng trung quân của mình sao? và sau này, sau khi thi đỗ quan tiền trạng, Lục Vân Tiên đã thực hiện bước cuối cùng của hành động trung quân là cầm quân đánh giặc Ô Qua bảo vệ biên cương của Sở Vương. Trước khi cầm quân chinh phạt giặc:

"Trạng Nguyên tấu trước bệ rồng

Xin dâng một tướng hero đề binh."

Hớn Minh trước đây thuộc đi thi với Vân Tiên, cũng là người trung nghĩa, người trên đường đi thi đã bẻ đi một giò của Đặng Sinh, đàn ông của quan lại huyện đã ỷ quyền cậy thế cưỡng gian đàn bà nhà lành, chịu tội án đày yêu cầu vượt ngục trốn về miếu tu. Hành động của Hớn Minh cũng là hành động của tôi trung ko để người xấu có tác dụng ô danh chúa. Sau khoản thời gian được Lục Vân Tiên dưng sớ xin vua tha, Hớn Minh đã thuộc Lục Vân Tiên cầm quân diệt giặc Phiên.

Đối với vua với nước Vân Tiên đã tận trung tận hiếu, còn lòng hiếu thảo với cha mẹ, Lục Vân Tiên cũng đã có tác dụng tròn, bên trên đường từ đơn vị thầy đi thi, mặc dù đã gặp và biết Hớn Minh thi thuộc khoa nhưng Lục Vân Tiên vẫn để Hớn Minh đi trước bởi vì chàng còn phải về thăm cha mẹ rồi sẽ theo sau. Đến ghê đô nghe tin mẹ mất ngay trong lúc nhập trường, con trai đành bỏ thi về chịu tang mẹ:

"Nhớ câu dưỡng dục, lo ơn sinh thành."

Cuộc đời của chàng trai khôn cùng sóng gió, tai họa cứ liên tiếp ập xuống đầu nam giới trai trẻ. Chàng trai còn bị cướp đi đôi mắt, trong tương lai khi được thuốc tiên chữa lành đôi mắt, Lục Vân Tiên cũng đã sớm tạm biệt Hớn Minh trở về cùng phụ thân già, đi viếng mộ mẹ trước lúc nghĩ đến chuyện thi cử lập công danh.

Có thể thấy Nguyễn Đình Chiểu đã xây dựng lên hai nhân vật tiêu biểu với nhân cách phi thường. Hai nhân vật được coi là hiện thân của Nguyễn Đình Chiểu, mượn nhân vật của mình để thể hiện nhân phương pháp cao đẹp trong con người tác giả. Tiêu chuẩn làm trai của Nguyễn Đình Chiểu chính là trung, hiếu, Lục Vân Tiên cùng Hớn Minh và những nhân vật trong truyện đã làm rõ quan niệm này qua hành vi của họ.

Xem thêm: Thanh Minh Trong Tiết Tháng Ba Lễ Là Tảo Mộ Hội Là Đạp Thanh

Với nữ giới, Nguyễn Đình Chiểu cho rằng tiết hạnh là hai nội dung, hai giá chỉ trị quan trọng hàng đầu đối với phụ nữ so với các đức tính khác. Vậy tiết hạnh la gì? Nói một cách suôn sẻ hơn thì tiết hạnh là giá bán trị của con gái, đó là sự nết na, mực thước, tức thì thẳng cùng trong sạch vào cuộc sống. Đây làquan niệm đạo đức với ảnh hưởng của đạo lí Nho gia, tam tòng tứ đức.

Chữ tiết trong Lục Vân Tiên vẫn nằm trong tam tòng. Cô gái đã tại gia tòng phụ (làm bé đâu dám cãi cha) bắt buộc qua Hà Khê, nơi làm việc của thân phụ chị em để liệu bề nghi gia. Nhưng lúc gặp Lục Vân Tiên tài hoa, đứng đắn thì đàn bà đã tự định đạt nghi gia lấy chồng của nàng. Con gái đã vượt quyền hạn cha mẹ giỏi sao? Không, chị em đã ngay thẳng, trong sáng trình bày sự việc, nỗi lòng của bản thân cho cha hay, cùng Kiều Công đã hứa với bạn nữ là:

"Cha nguyền trả đặng ơn này thì thôi."

Điều ấy bao gồm nghĩa là Kiều Công đã ngầm đồng ý. Cũng chính vì vậy cơ mà Kiều Nguyệt Nga đã đặt bàn hương án chúc nguyền thần linh. Họ có thể coi đây là một lễ cưới không tồn tại chàng rể, một lễ cưới lạ lùng nhất trong văn học. Kể từ giây phút ấy, Kiều Nguyệt Nga coi như bản thân đã xuất giá, thiếu phụ đã một lòng chờ đợi đàn ông trai họ Lục, cùng khi bị đi tiến cử cống Phiên thì bạn nữ đã âm thầm ra đi rồi quyết trầm mình để thủ tiết thờ người chồng chưa thể làm cho lễ cưới xin.

Còn hạnh thì vượt rõ ràng, phái nữ đã nết mãng cầu với cha, giữ mực thước với Lục Vân Tiên, với tất cả mọi người. Tứ đức của Nho gia là công, dung, ngôn, hạnh. Hạnh đứng vào hàng thứ tư. Cụ đồ Chiểu đã xếp lên hạng nhất, trong đời sống người đàn bà cần công, dung, ngôn lắm nhưng gồm những thứ ấy mà:

"Không bao gồm tiết hạnh thì cũng bằng thừa!"

Cụ Nguyễn Đình Chiểu viết Lục Vân Tiên vào lúc đất nước đang lâm nguy. Triều đình đơn vị Nguyễn suy vong. Pháp đang lăm le xâm lược đất nước, tất cả lẽ cụ đã nhìn thấy trước điều ấy cần đã nhắc lại đạo lí có tác dụng người cho bạn teen nam nữ đương thời. Quan liêu niệm ấy của cụ tất cả còn phù hợp với xã hội thời nay không?

Hiện nay ã hội đã phân phát triển hơn nhiều và bao gồm những quan liêu niệm mới nhưng vẫn giữ tính truyền thống. Bài học trung hiếu của người trai giờ đây vẫn còn giá bán trị. Muôn đời, lòng hiếu thảo với phụ vương mẹ vẫn ko trôi theo thời gian, theo loại tiến bộ dù nhỏ người gồm vươn tới khỏi vòng đo lường lợi danh. Nó vẫn là thứ tạo nên giá trị của nhỏ người thêm tỏa sáng cho dù ở cương vị nào trong làng mạc hội. Hiếu thảo với phụ thân mẹ thì trung thành với chủ với tổ quốc, dân tộc. Người trai hôm nay, kế bên niềm tin vào tôn giáo như thế nào đó nếu có, họ đã hiểu ra, lực lượng làm sao đã hết lòng với dân, với nước để xứng đáng với lòng trung thành với chủ của họ. Họ không hề mù quáng tuyệt đối trung thành với chủ với những hôn quân, trung thành với những ai lừa bịp họ như người trai trong chế độ phong kiến luôn luôn bị vây chặt bởi tinh thần quân xử thần tử, thần bất tử bất trung, phụ xử tử vong, tử bất vong bất hiếu để góp sức cho bọn sâu dân mọt nước. Vào tinh thần bình đẳng, đạo trung hiếu ko còn giành cho nam giới mà cho cả mọi người, cũng như tiết hạnh không chỉ giành riêng cho nữ giới. Càng sống làng hội văn minh khoa học, luôn bị cám dỗ bởi những dục vọng thấp hèn, phụ nữ ngày này càng nhận ra tiết hạnh là phẩm chất đáng quý, dĩ nhiên là ko tuyệt đối như phụ nữ ngày xưa. Trước một sự việc bao gồm quan hệ trực tiếp đến nhân phẩm của họ, họ luôn suy nghĩ chọn lựa hướng giải quyết thuận lợi nhất để bảo vệ hạnh phúc riêng, giữ danh dự đến gia đình, và truyền thống đạo đức của xóm hội.

Từ lúc Truyện Lục Vân Tiên ra đời, cũng là thời điểm Nguyễn Đình Chiểu đưa ra form chuẩn đạo đức đến nam nữ tuổi teen qua nhì nhân vật bao gồm Lục Vân Tiên với Kiều Nguyệt Nga, người ta cứ ngỡ là cổ xưa lỗi thời nhưng kì thực vẫn còn giá bán trị. Trung hiếu, tiết hạnh vẫn là bản chất truyền thống của dân tộc Việt phái nam ở bất cứ nơi đâu cùng vào thời đại nào đối với những ai tự hào bản thân là hậu duệ của Lạc Long Quân cùng Âu Cơ vậy.

Xem thêm: Lập Bảng Theo Dõi Nhiệt Độ Của Nước Trong Quá Trình Nước Sôi

Lòng trung hiếu với tiết hạnh của bé người dù ở thời điểm nào cũng quan trọng cùng cần thiết. Mặc dù ở mỗi thời kỳ của làng hội quan lại niệm này còn có thay đổi đôi chút, nhưng giá chỉ trị của nó còn nguyên vẹn. Nếu trong buôn bản hội ngày nay, cả nam với nữ đều đi theo quan tiền điểm của Nguyễn Đình Chiểu thì buôn bản hội tốt đẹp biết nhường nào.